Category Archives: مقالات

تعجب ملائکه در کربلا – قسمت اول

تعجب ملائکه در کربلا کتاب ارزشمند استاد محققیان است که در سال ۱۳۹۲ به چاب رسید و به مناسبت اربعین حسینی بخش هایی از آن به طور دیجیتال نیز در سایت آکادمی منتشر می شود.

عدل، عقل و اعتدال

دکتر رضا داوری اردکانی رئیس فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران   قبل از ورود در بحث باید از دو سوء تفاهم احتمالی جلوگیری شود. یکی اینکه چون رسیدن به اعتدال و اقامت در آن آسان نیست و در این نوشته قدری از دشواریهای سیر در راه اعتدال بیان شده است شاید خواننده نظر نویسنده را بدبینانه […]

شعر حافظ همه بیت‌الغزل معرفت است

بهاالدین خرمشاهی بیت‌الغزل از اصطلاحات ادبی شعر فارسی و عربی است و بیتی را که بنای سرودن غزل بر آن نهاده شده و همچنین بهترین بیت غزل را بیت‌الغزل یا شاه‌بیت می‌نامند. حافظ هم در این معنا می‌گوید که شعر حافظ همه بیت‌الغزل معرفت است. قدما از بیت‌الغزل مراد دیگری هم داشته‌اند و آن بیت […]

جدال عقل و عشق در کربلا

دکتر غلامحسین ابراهیمی دینانی استاد فلسفه دانشگاه تهران مسئله عقل و عشق مسئله بسیار دراز مدتی است که مناقشات فراوانی آفریده است. از سویی بعضی شعرا و عرفا به انتقاد از عقل پرداخته و گفته‌ اند، عقل در همه جا کارآیی ندارد و در مراحلی همچون فنا، کمیت لنگی دارد؛ بنابراین باید با عشق پیش […]

فلسفه و ریاضیات در گستره تاریخ

 دکترحسین معصومی‌همدانی عضو هیات علمی موسسه حکمت و فلسفه ایران در کتاب‌های تاریخ فلسفه معمولا گفته می‌شود که پیش از دوران جدید همه علوم جزو فلسفه بودند و استقلال‌یافتن این علوم به‌صورت جداشدن آنها از فلسفه معرفی می‌شود. این نظر در محیط فکری ما به‌صورت یک‌واقعیت مسلم پذیرفته شده است و تبعات آن در بحث‌های […]

اعتدال؛ راه زندگی در حکمت اسلامی[1]

آیت الله  دکترسید مصطفی محقق داماد رئیس گروه مطالعات اسلامی فرهنگستان علوم   منتقدان وخرده گیران برفلسفه باستانی به طور کلی وبر فلسفه  های دینی اعم از مسیحی و اسلامی به طور خاص میگویند نتیجه آموزه این گونه دانشها انزوا ،ترک دنیا ودوری از لذائذ مادی است وبنابراین نمی تواند برای بهینه شدن زندگی دنیای […]

تفاهی در ارائه بحث علوم انسانی به وجود آمده است

دکتر کریم مجتهدی استاد فلسفه دانشگاه تهران استاد فلسفه دانشگاه تهران با اشاره به اینکه با یک دستور و فرمان نمی شود علوم انسانی را در جامعه نهادینه کرد گفت: زمان است تا علوم انسانی در فرهنگ ما جا بیفتد ولی اولین اقدامی که باید بشود این است که باید از اضافه گویی ها و […]

جهان بینی دوستی در نظام اخلاق اسلامی[1]

 آیت الله دکتر سید مصطفی محقق داماد رئیس گروه مطالعات اسلامی فرهنگستان علوم    به گزارش « لورین اسمیت پانگل» استاد دانشگاه تورنتو درکتاب “ارسطو و فلسفه دوستی» ارسطو را می توان اولین و شاید مهم ترین فیلسوفی دانست که به مقوله ی دوستی و اهمیت آن در جامعه  پرداخته است.. نویسنده برای آنکه دیدگاه […]

جلال آل احمد نثر نویس بزرگی است

آیدین آغداشلو   اشاره: شب جلال آل احمد صد و سی و دومین شب از شبهای مجله بخارا بود که غروب دوشنبه اول مهر ماه 1392 با همکاری بنیاد فرهنگی هنری ملت و سازمان فرهنگي هنري شهرداري فرهنگسراي ملل برگزار شد. در این نشست آیدین آغداشلو به ایراد سخن پرداخت که متن سخنرانی ایشان در […]

عبدالمحمد آيتي، خادم قرآن كريم

دكتر مهدي محقق رئیس سابق انجمن آثار و مفاخر فرهنگی ایران   شهر بروجرد در زمان‌ ما بزرگاني را در خود پرورانده كه هر يك در زمينه خود «آيت‌»ي برجسته از خداوند دانا و توانا بوده‌اند. نخست بايد قلم را به نام ‌آيت‌الله العظمي بروجردي متبرك ساخت كه با دقت و موشكافي علمي خود روش […]

حقیقت حکمت رضوی

دکتر غلامرضا اعوانی استاد فلسفه دانشگاه شهید بهشتی بحث درباره امام رضا (ع)، هشتمین امام شعیان جهان از جهات مختلفی اهمیت دارد. اما من به عنوان یکی از کسانی که خود را پیور حکمت می دانم معتقدم فلاسفه بزرگ اسلامی از جمله سهروردی و ملاصدرا، حکمت را از فرهنگ علوی و رضوی را اقتباس کردند […]

بازخوانی رابطه اسلام و غرب در اندیشه های سید حسین نصر

منوچهر دین پرست آکادمی مطالعات ایرانی لندن(LAIS)   در این مطلب نویسنده بر آن است تا دیدگاه های دکتر سید حسین نصر، استاد مطالعات اسلامی دانشگاه جرج واشنگتن آمریکا، را مورد بررسی قرار دهد. تاکید این مقاله بر رابطه اسلام و غرب، تعامل یا روبرویی، است. مولف در ابتدا به بررسی بنیانهای معرفتی سید حسین […]

نگاهي به منظومه فكري مرحوم آيت الله طالقاني

    دكتر سيد جواد ميري عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی  انديشه هاي مرحوم  آيت الله سيد محمود طالقاني يك منظومه فكري را تشكيل مي دهد، يعني انديشه هاي ايشان به صورت مجموعه يي است كه اگر يك قسمت از آن را از دست بدهيم، ساير بخش هايش را جا مي […]

وجه هدایتی قرآن در نظریه تعلیم وتربیت آیت الله طالقانی

عزت الله مهدوی   آیت اله سید محمود طالقانی(1358-1289)سه خصلت قابل توجه داشت:”شفقت ومهربانی، حکمت ،صلابت وپایداری.”به همین لحاظ همواره در تاریخ معاصر ایران از جایگاه منحصر به فردی برخودار بوده است.این اوصاف باعث شدند که پیرامون او طیفی از شخصیتها ی مختلف با گرایش های گوناگون گرد آیند.جاذبه ی شخصیت واندیشه ی او آنقدر […]