فایل صوتی، کتاب «تحلیل عرفانی زیارت عاشورا»، تالیف دکتر سید سلمان صفوی، تهران، انتشارات سلمان آزاده، آکادمی مطالعات ایرانی لندن، محرم ۱۴۰۴
زیارت عاشورا از عناصر اصلی فرهنگ متعالی تشیع است، که در طول تاریخ همواره مورد وثوق علمی و عملی علماء بوده است. این زیارت نامه شامل ابعاد برجستۀ تعالیم سیاسی و عرفانی شیعی است.در این کتاب ابعاد عرفانی آن تحلیل شده است.
کلیدواژه های عرفان نظری و عملی زیارت عاشورا (که در این کتاب تحلیل شد) عبارتند از: انسان کامل، تسبیح کائنات، تأثر کائنات، تسلیم، رغبت، مقام قـرب، مقام محمود، ولایت ائمه، معارضۀ نـور و ظلمت، نفرین بر ظالمان و غاصبان ولایت الهی، وفای به عهـد وَ ثبات قدم و صـدق. زیارت عاشورا مانیفست سلوک سرخ حسینی، تحت لوای هدایت
انسان کامل است که در عصر حاضر حضرت بقیه الله الاعظم (عج) میباشند. مبارزه با پلیدی ها و رهروی، همدلی و همراهی با نـور و نـوریان از نشانه های صحت سلوک عاشورایی است.
زیارت عاشورا، زیارت نامه سالار شهیدانِ» لوح راهنمای مبارزان، تاریخ مبارزات حق و باطل، رازنامۀ زمزمه های عاشقانه سالکان با انسان کامل و زبور شیعیان حسینی است. در بین زیارت نامه ها، زیارت عاشورا از منزلت ویژه ای برخوردار است و ائمه و علمان بزرگ در طول تاریخ از اهمیت آن به بزرگی و عظمت یاد کرده اند.
زیارت عاشورا حماسۀ عاشقانۀ «عرفان پویای حسینی» است. و تولى والیان حقّ وَ تبرّى از طاغوتیان؛ از ارکان درسهاى زیارت عاشوراست. زیارت عاشورا تنها براى اجابت حاجات مادى نیست که آن را طوطی وار خوانده و کورکورانه از محتواى حماسى و عرفانی آن بگذرند، بلکه بایستی عزم را جزم نمود تا از طریق آن به اوج معنویت رسید و به محبوب سالار شهیدان واصل گردید. زیارت عاشورا، تجدید بیعت با راه و اهداف مقدس اجتماعی و معنوی امام حسین و شهیدان کربلاست.
در هیچ یک از فـرازهای زیارت عاشورا، زائر از حضرت محبوب، طلبِ دنیا نمی کند. مراحل قرب الی الله همگی در زیارت عاشورا ترسیم شده است: اولین مرحله، تسلیم شدن به ولایت اهل بیت سلام الله علیهم و آخرین مرحله، فنای فی الله است. شاخصۀ زیارت عاشورا، سیر عاشقانه به سوی حضرت محبوب، تسلیم، ایثار و تبعیت از ولایت الهی خلیفه الله و مبارزه با جبهه باطل در همه اعصار تاریخ در همه مکان ها است.
ساختار اجمالی زیارت عاشورا
زیارت نامه امام حسین از جهت ساختاری شامل فرازهای متعددی است که تشخیص و بررسی آنها، به دریافت بیشتر معانی متعالی آن کمک می¬کند. از جهت ساختار شناسی زیارت عاشورا دارای هجده پاراگراف اساسی است که آغاز و انجام آن به نام حضرت محبوب و یاد شهید عشق سرخ حضرت سیدالشهداء اباعبدالله امام حسین × است. پاراگراف نهم حاوی پیااصلی زیارت عاشور به همۀ نسل ها در همۀ اعصار است، که براساس فرهنگ عاشورایی، «کُلُّ یومٍ عاشورا وَ کُلُّ شَهرٍ مُحَـرَّم وَ کُلُّ أرضٍ کَربَلا» است. از نشانه های بارز «حسینی بودن»؛ پی گیری راه مستقیم امام حسین وَ حرکت اجتماعی و سلوک معنوی تحت لوای رهبر عادل و امام مهدی عجَل الله تعالی فرجه الشریف است. از منظر عرفانی زیارت عاشورا بیان مراحل مشارطه، میل، طلب، رغبت، اعتصام، معرفت، تولّی و تبرّی، تسلیم، سعی، قرب، وحدت جنسی و نوری، مقام محمود، حیات و ممات محمدی، عهد الهی، ثبات قدم و مقام صدق سلوک سرخ حسینی است.
«آنها که رفتند کاری حسینی کردند و آنها که ماندهاند باید کاری زینبی کنند وگرنه یزیدیاند». (شهید دکتر علی شریعتی)
والسلام
محرم ۱۴۰۴ لندن